Δημοσιεύθηκε: Πέμπτη 25 / 6 / 2026 , 14:44 από news_room

Στην Ολομέλεια της Βουλής ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης – Σφοδρή πολιτική αντιπαράθεση για τον νέο εκλογικό νόμο

Στην Ολομέλεια της Βουλής εισήχθη σήμερα, Πέμπτη, προς συζήτηση και ψήφιση ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, έπειτα από την ολοκλήρωση της επεξεργασίας του σχετικού νομοσχεδίου στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης.

Το νομοσχέδιο, που αποτελεί μία από τις σημαντικότερες θεσμικές παρεμβάσεις στο πλαίσιο της αναδιοργάνωσης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, φέρνει αλλαγές που επηρεάζουν τόσο τον τρόπο εκλογής δημάρχων και περιφερειαρχών όσο και τη λειτουργική σχέση των ΟΤΑ με το κεντρικό κράτος.

Στο επίκεντρο η εκλογή δημάρχων με έναν γύρο

Το βασικό και πιο αμφιλεγόμενο σημείο του νέου Κώδικα αφορά την κατάργηση του δεύτερου γύρου στις αυτοδιοικητικές εκλογές και τη μετάβαση σε σύστημα εκλογής «σε έναν γύρο».

Η κυβερνητική πλειοψηφία υποστήριξε το νομοσχέδιο στην επιτροπή, ενώ ΣΥΡΙΖΑ, ΚΚΕ και Πλεύση Ελευθερίας καταψήφισαν, με ΠΑΣΟΚ, Ελληνική Λύση και «Νίκη» να επιφυλάσσονται για την τελική στάση τους στην Ολομέλεια.

Σύμφωνα με την κυβέρνηση, το νέο εκλογικό σύστημα θα ενισχύσει τη συμμετοχή των πολιτών, θα μειώσει την εκλογική κόπωση και θα περιορίσει φαινόμενα πολιτικών συναλλαγών μεταξύ πρώτης και δεύτερης Κυριακής.

Ο Υπουργός Εσωτερικών τόνισε ότι το νέο πλαίσιο «δίνει μεγαλύτερη δύναμη στους δημάρχους» και ενθαρρύνει τις προεκλογικές συνεργασίες, καθώς τα κοινά ψηφοδέλτια και οι προγραμματικές συγκλίσεις θα διαμορφώνονται πριν από την κάλπη και όχι στο μεσοδιάστημα των δύο γύρων.

Παράλληλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο μεταφοράς σημαντικών αρμοδιοτήτων από το κεντρικό κράτος προς την Αυτοδιοίκηση, όπως για παράδειγμα η διαχείριση των αστικών συγκοινωνιών στην Αττική, με αναφορά στο μοντέλο του Transport for London.

Ωστόσο, υπογράμμισε ότι δεν είναι όλες οι αρμοδιότητες κατάλληλες για αποκέντρωση, φέρνοντας ως παράδειγμα τα Κέντρα Υγείας, για τα οποία εξέφρασε επιφυλάξεις σχετικά με το αν θα λειτουργούσαν αποτελεσματικότερα εκτός του ΕΣΥ.

Σφοδρή κριτική από την αντιπολίτευση

Η συζήτηση στη Βουλή εξελίχθηκε σε ιδιαίτερα έντονο πολιτικό πεδίο αντιπαράθεσης, με την αντιπολίτευση να ασκεί δριμεία κριτική τόσο στο περιεχόμενο του νομοσχεδίου όσο και στη φιλοσοφία του νέου εκλογικού συστήματος.

ΣΥΡΙΖΑ: «Αδύναμη και εξαρτημένη η Αυτοδιοίκηση»

Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Σωκράτης Φάμελλος, κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι επιδιώκει μια Τοπική Αυτοδιοίκηση «αδύναμη και εξαρτημένη από την κεντρική εξουσία».

Όπως ανέφερε, οι δήμοι έχουν οδηγηθεί σε οικονομική και λειτουργική υποβάθμιση, με περικοπές πόρων, αύξηση κόστους λειτουργίας και περιορισμό κοινωνικών υπηρεσιών.

Παράλληλα, έκανε λόγο για σοβαρό ζήτημα διαρροής προσωπικών δεδομένων εκλογέων, το οποίο χαρακτήρισε «σκάνδαλο», αφήνοντας αιχμές για χρήση τους με κομματικό σκοπό από το Υπουργείο Εσωτερικών.

Ο κ. Φάμελλος αναφέρθηκε επίσης στο θέμα των προσφυγικών της λεωφόρου Αλεξάνδρας, υποστηρίζοντας ότι η απόφαση για αναστολή έργων ανάπλασης αποτελεί «νίκη της Αυτοδιοίκησης».

Σε σχέση με τον νέο εκλογικό νόμο, τον χαρακτήρισε «βαθιά προβληματικό», υποστηρίζοντας ότι επιτρέπει σε δημοτικές αρχές με μειοψηφικά ποσοστά να αποκτούν δυσανάλογα μεγάλη εκπροσώπηση στο δημοτικό συμβούλιο.

ΠΑΣΟΚ: Ζήτημα συνταγματικότητας για τον εκλογικό νόμο

Ο εισηγητής του ΠΑΣΟΚ Πέτρος Δουδωνής κατέθεσε ένσταση αντισυνταγματικότητας για τη διάταξη που αφορά τον νέο τρόπο εκλογής δημάρχων και περιφερειαρχών.

Όπως υποστήριξε, το νέο σύστημα δημιουργεί σύγχυση ως προς τη λαϊκή εντολή και ενδέχεται να οδηγήσει σε εκλεγμένους αιρετούς με πολύ χαμηλή εκλογική νομιμοποίηση.

Χαρακτήρισε τη ρύθμιση «καλπονοθευτική» και υποστήριξε ότι παραβιάζει τη δημοκρατική αρχή της καθαρής και κατανοητής εκλογικής διαδικασίας.

ΝΔ: Μείωση ταλαιπωρίας και αύξηση συμμετοχής

Από την πλευρά της Νέας Δημοκρατίας, ο εισηγητής της πλειοψηφίας Γεώργιος Κωτσός υπερασπίστηκε το νομοσχέδιο, υπογραμμίζοντας ότι το νέο εκλογικό σύστημα αποτελεί «εκσυγχρονιστική τομή» για την Αυτοδιοίκηση.

Όπως ανέφερε, η κατάργηση του δεύτερου γύρου θα αυξήσει τη συμμετοχή των πολιτών, θα μειώσει την εκλογική κόπωση και θα αποτρέψει φαινόμενα πολιτικών συναλλαγών που παρατηρούνται παραδοσιακά μεταξύ πρώτης και δεύτερης Κυριακής.

Επισήμανε επίσης ότι οι προγραμματικές συνεργασίες θα γίνονται πιο διαφανείς και ξεκάθαρες πριν από την κάλπη, δίνοντας στους πολίτες τη δυνατότητα να γνωρίζουν καλύτερα τις επιλογές τους.

Το νέο μοντέλο αυτοδιοίκησης και οι αλλαγές

Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης επιχειρεί να επανακαθορίσει το πλαίσιο λειτουργίας των δήμων και των περιφερειών, εισάγοντας αλλαγές σε:

• τον εκλογικό μηχανισμό
• τη διαχείριση πόρων
• τις σχέσεις με το κεντρικό κράτος
• την κατανομή αρμοδιοτήτων

Στο παρασκήνιο, πάντως, παραμένει έντονη η πολιτική αντιπαράθεση για το κατά πόσο το νέο σύστημα ενισχύει ή αποδυναμώνει τη δημοκρατική εκπροσώπηση στην Τοπική Αυτοδιοίκηση.