Δημοσιεύθηκε: Παρασκευή 3 / 4 / 2026 , 16:20 από news_room

ΕΕ: Υπερκέρδη 81,4 εκατ. ευρώ ημερησίως για τις εταιρείες ορυκτών καυσίμων εν μέσω ενεργειακής κρίσης

Σημαντικά υπερκέρδη αποκομίζουν οι εταιρείες ορυκτών καυσίμων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, την ώρα που τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά βρίσκονται αντιμέτωπα με αυξημένους λογαριασμούς ενέργειας. Σύμφωνα με νέα μελέτη που εκπονήθηκε για λογαριασμό της Greenpeace, τα πρόσθετα κέρδη ανέρχονται σε 81,4 εκατομμύρια ευρώ ημερησίως, λόγω της ανόδου των τιμών καυσίμων από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν.

Σε μηνιαία βάση, τα υπερκέρδη αυτά μεταφράζονται σε περίπου 2,5 δισ. ευρώ μόνο για τον Μάρτιο, ενώ στην Ελλάδα υπολογίζονται σε 1,2 εκατ. ευρώ ημερησίως. Η αύξηση του περιθωρίου κέρδους στο ντίζελ φτάνει τα 0,148 ευρώ ανά λίτρο, επίπεδο ελαφρώς υψηλότερο από την Ιταλία και χαμηλότερο από τη Γαλλία. Αντίθετα, δεν καταγράφηκαν αντίστοιχα υπερκέρδη στη βενζίνη.

Η μελέτη, με τίτλο «Υπερκέρδη πετρελαίου σε καιρό πολέμου» και συντάκτη τον ειδικό σε θέματα ενέργειας Steffen Bukold, εξετάζει δεδομένα από 15 χώρες της ΕΕ. Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι τιμές στα πρατήρια αυξήθηκαν πολύ περισσότερο από ό,τι δικαιολογεί η άνοδος των διεθνών τιμών του αργού πετρελαίου, γεγονός που υποδεικνύει σημαντική διεύρυνση των περιθωρίων κέρδους στη βιομηχανία.

Πίεση για φορολόγηση των υπερκερδών

Η Greenpeace καλεί τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να επιβάλουν μόνιμους πρόσθετους φόρους στα κέρδη των εταιρειών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Σύμφωνα με την οργάνωση, τα έσοδα θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν για:

τη μείωση των λογαριασμών ενέργειας,
την ενίσχυση επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές,
την επιτάχυνση της ενεργειακής ανεξαρτησίας της Ευρώπης,
τη στήριξη ευάλωτων κοινωνικών ομάδων.

Η υπεύθυνη εκστρατείας της Greenpeace για θέματα ΕΕ, Ariadna Rodrigo, υπογράμμισε ότι «ενώ οι πολίτες πιέζονται οικονομικά και η γεωπολιτική ένταση κλιμακώνεται, οι εταιρείες συνεχίζουν να αυξάνουν τα κέρδη τους». Όπως σημείωσε, με τα σημερινά επίπεδα υπερκερδών θα μπορούσαν να χρηματοδοτηθούν έως και 60 εκατομμύρια δωρεάν μηνιαίες κάρτες μεταφορών ή επιδόματα 60 ευρώ για δεκάδες εκατομμύρια Ευρωπαίους.

Ανισότητες μεταξύ χωρών

Τα υψηλότερα συνολικά υπερκέρδη καταγράφηκαν σε μεγάλες οικονομίες όπως η Γερμανία, η Γαλλία, η Ισπανία και η Ιταλία. Παράλληλα, οι μεγαλύτερες αυξήσεις στα περιθώρια κέρδους του ντίζελ σημειώθηκαν σε χώρες της Βόρειας Ευρώπης, όπως η Ολλανδία, η Σουηδία, η Δανία και η Αυστρία.

Αντίθετα, σε χώρες με χαμηλότερη αγοραστική δύναμη, κυρίως στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, όπως η Σλοβακία και η Σλοβενία, τα περιθώρια κέρδους εμφάνισαν μείωση, γεγονός που αναδεικνύει τις ανισορροπίες εντός της ενιαίας αγοράς.

Προτάσεις για ευρωπαϊκή και παγκόσμια δράση

Η περιβαλλοντική οργάνωση προτείνει ένα ευρύτερο πλαίσιο φορολόγησης που θα περιλαμβάνει:

προοδευτική επιβάρυνση των ρυπαντών σε εθνικό επίπεδο,
καθιέρωση ευρωπαϊκού μηχανισμού με ελάχιστο φόρο 33% στα κέρδη,
προώθηση παγκόσμιου φόρου μέσω διεθνών θεσμών.

Παράλληλα, προτείνεται η επιβολή τελών και σε δραστηριότητες υψηλού ανθρακικού αποτυπώματος, όπως οι πτήσεις πολυτελείας.

Η συζήτηση για τη φορολόγηση των υπερκερδών επανέρχεται δυναμικά στο ευρωπαϊκό προσκήνιο, καθώς η ενεργειακή κρίση και οι γεωπολιτικές εξελίξεις εντείνουν την ανάγκη για ισορροπία μεταξύ αγοράς, κοινωνικής προστασίας και κλιματικής πολιτικής.